منطق ریاضی را در دو لایه می توان مورد بررسی قرار داد: لایه روئین یا نگرش تابع ارزشی و لایه زیرین یا نگرش اصل موضوعی. در این مقاله، نگرش تابع ارزشی مورد ارزیابی قرار می گیرد. حساب گزاره ها تابع ارزشی است یعنی ارزش صدق گزاره های مرکب تابع ارزش مولفه های آن گزاره هاست و از آنجا که هر استدلال گزاره ای، متناظر با یک گزاره شرطی است از این رو اعتبار و عدم اعتبار استدلالها نیز به وسیله صدق و کذب (جدول ارزش) مولفه های استدلال تعیین می گردد. این امر موجب پیدایش پارادوکس های استلزام مادی گشته است. رایج ترین پارادوکس استلزام مادی، استنتاج هر گزاره ای از تناقص است که ساده ترین تقریر آن را لوئیس اقامه کرده است. ضمن نقد برهان لوئیس و پیامدهای آن، به نقل و نقد دفاعیات حامیان استلزام مادی می پردازیم . اصل تناقض، برهان خلف، گزاره های شرطی، کل گرایی کواین و شرطی های خلاف واقع، نیز تحلیل می شود.

هدف این پژوهش، ساخت و هنجاریابی پرسشنامه «پرسشنامه نگرش سنج استعداد ریاضی فرزندان» توسط والدین است. در همین راستا، پرسشنامه ی سنجش استعداد ریاضی توسط والدین تهیه گردید و برای تعیین روایی محتوایی از متخصصان روانشناسی تربیتی نظرخواهی شد، و گویه هایی که مورد توافق و تأیید شده بیش از 75% بود به عنوان گویه های مناسب انتخاب شد. پرسشنامه در مرحله اول، بر روی نمونه 293 نفر از دانش آموآن سال اول دبیرستان اجرا شد. پس از گردآوری داده ها، ضریب اعتبار آزمون 80/0بدست آمد و با توجه به همبستگی هر سئوال با کل آزمون، تعداد 6 سئوال که همبستگی کمتر از 3/0 با کل آزمون داشتند حذف و ضریب اعتبار آزمون مجدداً محاسبه شد که میزا ان 89/0 درصد بود. با اجرای تحلیل عاملی، هشت عامل از پرسشنامه استخراج شد که 48/54 درصد از واریانس سؤالها راتبیین کرد. برای به دست آوردن عاملهای پرسشنامه از روش تحلیل عاملی استفاده شد. استفاده از شیوه تحلیل عوامل اصلی و چرخش واریماکس و در نظر گرفتن اندازه های ویژه بیشتر از یک انجام شد. پس از آن به نامگذاری عوامل از طریق تحلیل عاملی اکتشافی پرداخته شد که عبارت است از: مهم بودن و لذت بردن، توجه به رشد همه جانبه، خوشحالی فرزند از تأیید معلم، علاقه به یادگیری و کمک دیگران، استفاده از ریاضی در حل مسائل زندگی، خلاقیت در حل مسائل ریاضی، آگاهی از توانایی فرزند و پیگیری در حل مسائل ریاضی. در نهایت می توان از این پرسشنامه برای اندازه گیری سنجش استعداد ریاضی فرزندان(توسط والدین) پژوهشهای گوناگون استفاده کرد.

هدف از پژوهش حاضر بررسی ارتباط ادراک دختران از شیوه تربیتی مادران و نگرش ریاضی بر کارکرد ریاضی است. روش مطالعه از نوع هم بستگی بود و بدین منظور تعداد 261 دانش آموز دختر کلاس سوم راهنمایی مدارس دولتی، به روش تصادفی، از نواحی 3، 7 و 19 آموزش و پرورش شهر تهران انتخاب شدند. اطلاعات از طریق دو پرسش نامه شیوه تربیتی و نگرش نسبت به ریاضی گردآوری شد و شاخص کارکرد تحصیلی در زمینه ریاضی، معدل نمره ریاضی پایانی دانش آموزان در کلاس سوم راهنمایی بود. داده های پژوهش با استفاده از ضریب هم بستگی پیرسون و رگرسیون چند متغیری، مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت و نتایج نشان داد که بین ادراک دختران از روش های تربیتی مادران و نگرش نسبت به ریاضی و کارکرد ریاضی دانش آموزان رابطه ای معنادار وجود دارد. قوی ترین عامل پیش بینی کننده کارکرد ریاضی دختران، ادراک دختران از شیوه تربیتی اقتدار منطقی مادران است و لذت بردن از ریاضی، از لحاظ قدرت پیش بینی کنندگی، در مرحله بعد از شیوه تربیتی مادران قرار دارد؛ بر این اساس، ادراک دختران از شیوه تربیتی مادران و نگرش مثبت دختران نسبت به ریاضیات از اهمیت بسزایی در کارکرد ریاضی برخوردار است.

هدف پژوهش حاضر بررسی اثربخشی آموزش ریاضی به کمک رایانه بر بهبود نگرش ریاضی دانش آموزان دختر پایه نهم است. روش این پژوهش از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون – پس آزمون با گروه گواه است. جامعه آماری پژوهش شامل همهدانش آموزان دختر پایه نهم شهر هشتگرد در سال تحصیلی 95-1394 است که شمار آنها 4141 نفر بوده است. نمونه پژوهش متشکل از 50 دانش آموز پایه نهم تحصیلی است که به روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای چند مرحله ای انتخاب شده اند و 25 نفر آنان در گروه آزمایش و 25 نفر در گروه گواه قرار گرفته اند. ابزار پژوهش، پرسشنامه نگرش ریاضی آیکن (1979) تجدید نظر شده از سوییوشاو (2006) بودهاست. در پژوهش زکی (1393)، ضریب آلفای کرونباخ این پرسشنامه 0.81 به دست آمده و در پژوهش حاضر ضریب آلفای کرونباخ آن 0.85 به دست آمده است. نخست از گروه آزمایش و گواه پیش آزمون نگرش سنج ریاضی به عمل آمده، پس از آن متغیر آزمایشی (آموزش ریاضی به کمک رایانه) طی 16 جلسه برای گروه آزمایشی اجرا شده و سپس برای دو گروه پس آزمون اجرا شده است. نتایج تحلیل کواریانس نشان داد که آموزش ریاضی به کمک رایانه سبب بهبود نگرش دانش آموزان پایه نهم به درس ریاضی شده است. بنابراین نتایج پژوهش حاکی از آن است که میان آموزش ریاضی به کمک رایانه و نگرش دانش آموزان رابطه معنادار وجوددارد.

در این مقاله، روشهای تغییر نگرش دانش آموزان ودانشجویانی که در فهم ریاضی مشکل دارند، بیان گردیده است. یکی از دلائلی که باعث شده دانش آموزان و دانشجویان انگیزه یادگیری ریاضی را نداشته باشند این است که فقط آشنائی آنها به حقایق و اصول ریاضی کافی نمی باشد و آنها باید کاربردهائی از آن اصول را که جزئی از فعالیت ریاضی است را نیز فرا گیرند. با بکار بستن روش های ذکر شده در این مقاله، انتظار می رود که دانش آموز صد در صد رفتار مورد انتظار را بیاموزد.

هدف: هدف از پژوهش حاضر، بررسی اثربخشی آموزش حافظۀ کاری بر بهبود حل مسأله، بازداری شناختی، نگرش به ریاضی و اضطراب ریاضی دانش آموزان دارای اختلال یادگیری ریاضی بود. روش: مطالعه حاضر نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون، پس آزمون و پیگیری بود. جامعه آماری این پژوهش شامل تمامی دانش آموزان دختر و پسر دارای اختلال یادگیری ریاضی دوره ابتدایی مراکز اختلالات یادگیری شهر اصفهان بود که در سال تحصیلی 1400-1401 به این مراکز مراجعه نموده اند. در این راستا 30 نفر از دانش آموزان به روش هدفمند انتخاب شده و به صورت تصادفی در گروه آزمایش و گروه کنترل جایگزین شدند. گروه آزمایشی مداخلات مبتنی بر حافظۀ کاری را در 14 جلسه و به مدت 60 دقیقه دریافت کردند. آزمودنی ها قبل و بعد از آموزش، به پرسشنامه های حل مسأله محقق ساخته، آزمون استروپ عددی جان رایدلی (1935)، نگرش به ریاضی آیکن (1971) و اضطراب ریاضی چیو و هنری (1990) پاسخ دادند. یافته ها: نتایج تحلیل واریانس آمیخته نشان داد که آموزش مبتنی بر حافظۀ کاری بر افزایش مهارت حل مسأله، کاهش بازداری شناختی، افزایش نگرش به ریاضی و کاهش اضطراب ریاضی در سطح (01/0) اثربخش و معنادار بود. نتیجه گیری: بنابراین بر اساس اثربخش بودن آموزش مبتنی بر حافظۀ کاری بر متغیرهای شناختی-عاطفی دانش آموزان دارای اختلال ریاضی، این مداخله می تواند در بهبود این مهارت ها در دانش آموزان با اختلال یادگیری ریاضی کمک نماید.

هدف از پژوهش حاضر، بررسی تاثیر مولفه های اضطراب ریاضی و نگرش به ریاضی بر پیشرفت تحصیلی دانش آموزان دبیرستانی در درس ریاضی بود. آزمودنی های تحقیق شامل 987 دانش آموز کلاس اول دبیرستان (488 دختر و 499 پسر) بودند که به روش خوشه ای تصادفی از نواحی چهارگانه ای آموزش و پرورش شهرستان شیراز انتخاب شدند. ابزار سنجش "مقیاس اضطراب ریاضی" و "مقیاس نگرش به ریاضی" بود. تحلیل عاملی نشان داد که اضطراب ریاضی از چهار مولفه اضطراب درس ریاضی و عدد، اضطراب امتحان ریاضی، احساس منفی به ریاضی و نگرانی درباره ی ریاضی تشکیل شده و نگرش به ریاضی شامل دو مولفه التذاذ و ارزش است. شاخص پیشرفت تحصیلی در درس ریاضی، نمره پایانی درس ریاضی دانش آموزان بود. تحلیل رگرسیون مرحله ای با کنترل دو متغیر جمعیت شناختی جنسیت و میزان تحصیلات پدر، نشان داد که قوی ترین عامل پیش بینی کننده ی پیشرفت تحصیلی در درس ریاضی، مولفه ی نگرشی التذاذ است. به بیان دیگر، دانش آموزانی که از درگیر شدن با موقعیت هایی که مستلزم استفاده از دانش ریاضی است، لذت می برند و به درس ریاضی تعلق خاطر دارند، از پیشرفت تحصیلی در این درس برخوردار می شوند، یافته های پژوهش حاضر نشانگر آن بود که فزونی احساس منفی به ریاضی و افزایش اضطراب درس ریاضی و عدد، با کاهش پیشرفت تحصیلی در درس ریاضی همراه است. تلویح یافته های ذکر شده برای دست اندکاران تعلیم و تربیت، توجه به نقش عوامل انگیزشی، به ویژه نگرش به ریاضی در پیشرفت ریاضی دانش آموزان، سوق دادن روش های آموزش ریاضی در جهت ایجاد علاقه به این درس و کاهش احساس های منفی و اضطراب است.

پژوهش حاضر با هدف شناسایی اثر یادگیری مشارکتی بر اضطراب، نگرش و پیشرفت تحصیلی دانش آموزان در درس ریاضی صورت پذیرفت. روش پژوهش، آزمایشی بوده و در طرح پیش آزمون- پس آزمون با گروه گواه انجام یافت. جامعه آماری شامل کلیه دانش آموزان دختر سال دوم دبیرستان رشته علوم تجربی شهر تهران بود که از آن نمونه ای به روش نمونه گیری در دسترس شامل دو کلاس مشابه از دو دبیرستان در منطقه کهریزک برگزیده شده و به طور تصادفی در دو گروه آزمایشی و گواه قرار گرفتند (22 نفر در گروه آزمایش و 20 نفر در گروه کنترل). گروه آزمایشی به مدت سی و دو جلسه تحت آموزش ریاضی به روش یادگیری مشارکتی قرار گرفته و گروه گواه در همین مدت با روش سنتی آموزش دیدند و مطابق با طرح تحقیق هر دو گروه پیش و پس از آموزش به لحاظ هر سه متغیر مورد مطالعه، سنجیده شدند. جهت گرداوری داده ها از مقیاس اضطراب ریاضی (شکرانی، 1381)، پرسشنامه نگرش نسبت به ریاضی (قنبرزاده، 1380) و آزمون پیشرفت تحصیلی معلم ساخته استفاده شد و داده ها به واسطه تحلیل کوواریانس تک عاملی پردازش شدند. یافته های پژوهش تفاوت معنی دار p<0.05 میان دو گروه آزمایشی و گواه در هر سه متغیر اضطراب ریاضی، نگرش نسبت به ریاضی و پیشرفت تحصیلی را نشان داد، به طوری که گروه آزمایشی اضطراب ریاضی کمتر، نگرش بهتر نسبت به ریاضی و پیشرفت تحصیلی بیشتری داشتند.

هدف از پژوهش حاضر، اعتباریابی مقیاس اضطراب ریاضی در میان دانش آموزان ایرانی بود. بدین منظور 701 دانش آموز کلاس اول دبیرستان (499 دختر و 202 پسر) با میانگین سنی 15 سال و 5 ماه انتخاب شدند و به عنوان آزمودنی در این پژوهش شرکت نمودند. ابزار سنجش، مقیاس اضطراب ریاضی و مقیاس نگرش به ریاضی بود. تحلیل عاملی مقیاس اضطراب ریاضی نشان داد که این مقیاس مشتمل بر چهار مولفه اضطراب درس ریاضی و عدد، اضطراب امتحان ریاضی، احساس منفی به ریاضی و نگرانی درباره عملکرد ریاضی است. مقادیر ارزش ویژه برای این مولفه ها از 33 2 تا 43 6 متغیر بود. الگوی همبستگی بین مولفه های اضطراب ریاضی، نگرش نسبت به ریاضی و پیشرفت تحصیلی در این درس، شواهد دیگری دال بر روایی سازه ای مقیاس اضطراب ریاضی فراهم ساخت. ضرایب آلفا کرونباخ برای مولفه های مقیاس اضطراب ریاضی از 70 0 تا 89 0 و برای کل مقیاس برابر با 92 0 حاصل شد. ضرایب بازآزمایی مولفه ها بین 64 0 و 80 0 نوسان داشت و برای کل مقیاس 80 0 به دست آمد. این یافته ها نشان داد که مقیاس اضطراب ریاضی در فرهنگ ایرانی از روایی و پایایی قابل قبولی برخوردار است و می تواند به منظور کاربردهای تحقیقاتی و مشاوره ای مورد استفاده قرار گیرد.